Amber woont met haar gezin in een woonwagen in het circus

Paardenmeisje

“Ik ben altijd al een paardenmeisje geweest, maar mijn moeder had niet de middelen om mij ook daadwerkelijk te laten paardrijden. Ik benutte elke mogelijkheid om in de buurt bij pony’s of paarden te zijn. Dus toen er een circus bij ons in de buurt voorstellingen kwam geven, ging ik erlangs om te vragen of ik de pony’s mocht helpen poetsen. Dat aanbod werd aangenomen. Ik mocht met steeds meer dingen meehelpen, het was een hele happening. Ik genoot er enorm van. En toen werd ik dus ook nog eens verliefd op Norman, de zoon van de circusdirecteur. Ik was op dat moment zestien jaar oud. Als geboren en getogen Heemskerker ben ik vrij nuchter. Ik zou wel zien waar het toe zou leiden. Mijn moeder was ook heel relaxed toen ze van mijn verliefdheid hoorde. ‘Kijk het gewoon even aan’, zei ze. Maar ze bracht me wel in de weekenden en in de schoolvakanties naar de plek waar het circus op dat moment stond. Mijn vriendinnen vonden het heel bijzonder dat ik een circusjongen aan de haak had geslagen. Ik heb ook zeker wel wat vriendschappen in moeten leveren. Ik was ‘die gek die de weekenden in het circus doorbracht’. Mensen hadden daar ook zeker wel een oordeel over.”

Nieuweling

“Als vrij snel besloot ik definitief voor het leven in het circus te kiezen. Tussen Norman en mij zat het wel goed. Ik ging uit huis, maar mijn moeder heeft nog wel een tijdje met mijn jongste broertje en zusje met het circus meegereisd. Ik kreeg ondersteuning van Stichting De Rijdende School om mijn mavo- en havodiploma te halen. Na schooltijd ging ik de paarden voeren en bracht ik mijn tijd met Norman door. Hij doet aan paardendressuur.
In het begin was ik echt ‘de nieuweling’, maar langzaam maar zeker ging ik er steeds meer bij horen. Sommige dingen gingen anders dan ik gewend was. Je leeft in het circus bijvoorbeeld een heel openbaar leven, een circus trekt veel bekijks, iedereen kijkt met je mee. Maar wat er in de wagens gebeurt, is privé – daar komen echt niet zomaar bezoekers binnen. Schoenen trek je uit bij de deur. Alles moet schoon en netjes blijven. Handen wassen doe je in de badkamer, niet in de keuken, want daar kook je. De normen en waarden zijn ook echt anders. Respect is binnen de circuswereld bijvoorbeeld heel belangrijk. Ik noem mijn schoonvader en schoonmoeder oom en tante. En ik zeg ‘u’ tegen ze.”

Eigen caravan

“In het begin hadden Norman en ik allebei een eigen caravan. Ik had een caravan van mijn moeder gekregen, mijn schoonvader reed ’m van de ene naar de andere plek. Zo hoort dat: als ouders zorg je voor een wagen voor je kinderen. In juni 2015 – ik was zeventien – gingen we samenwonen. Ik zat tóch altijd bij Norman in de caravan. We woonden in een caravan van acht meter lang, zo een waar je ook in kampeert. Ik moest daar echt wel aan wennen, maar je leert al snel dat je helemaal niet zoveel nodig hebt als je denkt. Wat ik mis aan het wonen in een echt huis? Waterdruk! In een eigen huis is dat altijd constant, maar in het circus is dat de ene keer veel beter dan de andere keer.

Altijd wat te doen

We zijn in het circus vrijwel altijd buiten bezig. Opbouw, afbouw, reclamelopen; er is altijd wat te doen. En iedereen werkt mee. We zijn maar met elf mensen, waaronder vijf kinderen.
Norman is in het circus geboren. Hij weet niet beter dan dat dit zijn leven is. Toen ik net bij hem kwam wonen, is hij echt even met mij gaan zitten om mij uit te leggen wat wel en niet de bedoeling is. Het gaat er in een circusfamilie op veel vlakken echt heel anders aan toe. Zo zullen we nooit kiezen voor een verpleeg- of verzorgingshuis. Die zorg leveren we als familie met en voor elkaar.”

Jong moeder

“Ik wilde altijd al jong moeder worden, maar weet ook dat je de toekomst niet kan plannen. Ik zou wel zien waar het schip zou stranden, ben er met open vizier ingestapt. Dat ik zo snel al zwanger was, vind ik nog steeds een wonder. Eenentwintig was ik, toen Armando werd geboren. Het was wel een behoorlijke omslag om ineens een kind te hebben. In een normale woonsituatie heb je een huis met een kinderkamer. Dat hadden wij niet. Armando sliep gewoon bij ons in bed. Heel fijn vond ik dat, zo lekker dichtbij. Op een gegeven moment hebben we een klein hoekje in de caravan als ‘kinderkamer’ ingericht, daar kwam Armando’s bedje en zijn speelgoed.

Woonwagen

In 2022 hebben we een grote woonwagen gekocht. Ineens verdubbelde onze woonruimte van 16 naar 32 vierkante meter. Wat een luxe! We hebben nu aan de ene kant een kinderkamer, in het midden een woonkamer en een keuken en aan de andere kant een badkamer en een ouderslaapkamer. Ons gezin is in de tussentijd ook een heel stuk groter geworden. We zijn inmiddels met z’n zessen, we hebben vier kinderen: Armando, Virginia, Romano en Antonio. Armando van zes krijgt bijna zijn eigen caravan. In het circusleven is dat heel normaal. Hij weet het nog niet, het is een verrassing. Het eerste jaar zal zijn caravan vooral een speelkamer zijn. Ik verwacht dat hij er over een jaar ook gaat slapen. Dan staat die caravan uiteraard wel pal voor onze voordeur, zodat we er zo zijn als er iets is. Het wordt een plek waar hij zich even lekker terug kan trekken. Hij begint nu op een leeftijd te komen waarop hij daar ook meer behoefte aan krijgt.”

Trapeze act

“Met z’n zessen op 32 vierkante meter leven kan heel druk zijn. Vooral in de ochtend hebben we echt even spitsuur. Ze willen bij ons alle vier altijd iets anders ontbijten, dat neem ik maar voor lief. Gelukkig heb ik ook mijn schoonouders en mijn schoonzusje en zwager om te helpen – we zijn er echt voor elkaar. Als ik een keer even weg moet, is er altijd wel iemand die even op de kinderen kan letten. Onze kinderen spelen vrijwel altijd buiten, ook als het regent. En de oudste twee helpen mee met de voorstelling, dat vinden ze hartstikke leuk. Ze houden het gordijn open of geven kleine rekwisieten aan. De jongste twee blijven dan bij opa en oma in de snoepwagen, waar voor en na de voorstelling snoep gekocht kan worden.

Diverse acts

Ik werk inmiddels zelf ook met diverse acts mee aan de voorstelling. Destijds moest ik van mijn schoonmoeder eerst mijn school afmaken, daar stond ze op. Er viel niet tegenin te gaan, inmiddels ben ik haar wel dankbaar voor. Toen ik eenmaal mijn havodiploma had gehaald, ben ik gestart met een trapeze-act. Mijn schoonmoeder heeft me daarbij geholpen, ze was in het verleden zelf luchtacrobaat. Ze heeft me echt alles uitgelegd en de spagaat geleerd. Het was vaak een kwestie van bloed, zweet en tranen. Geregeld stond ik op het punt het op te geven. ‘Niet doen Amber. Je bent al zo ver’, zei ze dan. En daar had ze gelijk in. Waarom zou ik het laten schieten? Dit was toch wat ik wilde?

Inmiddels heb ik al heel wat acts in het circus gedaan. Messenwerpen samen met Norman, bijvoorbeeld. Dat was niet heel ingewikkeld. Ik moest vooral heel stil blijven staan. De shows veranderen geregeld; het messenwerpen doet Norman tegenwoordig samen met zijn moeder, ik heb namelijk inmiddels die drie eigen acts. Bij het verticale koord doe ik luchtacrobatiek aan een lang touw. In het net doe ik ook aan luchtacrobatiek. En bij de quick change kleed ik me in zes minuten tijd acht keer om.”

Familiebedrijf

“Enerzijds is het leven in het circus best eenzaam. Het is lastig om vriendschappen te onderhouden als je steeds maar onderweg bent. Mensen begrijpen je manier van leven vaak niet. Even snel een bakkie koffie bij iemand komen doen, zit er voor ons niet in. De meeste vriendschappen van vroeger zijn dan ook verwaterd. Mijn beste vriendin is Tes. Ik leerde haar kennen op m’n achttiende, toen we in Noord-Scharwoude optraden. Tes kwam als bezoeker naar het circus en het klikte tussen ons. Zij doet iets totaal anders dan ik, zij werkt op een basisschool.

Circus overnemen

Het is de bedoeling dat Norman en zijn tweelingbroer het circus op den duur overnemen. Ik zie dat ook wel zitten. Het is zeker niet zo dat alle voorstellingen uitverkocht zijn. Die tijden zijn geweest. Maar we kunnen er vooralsnog wel van rondkomen. Als we met de tijd meegaan, zit er zeker een toekomst in het circus. Zo wordt er bijvoorbeeld al jaren niet meer met wilde dieren gewerkt. Dat past gewoon niet meer.
De kinderen vinden het circus voor nu ook fantastisch. Ze hebben zoveel vrijheid. Mijn neefje van zeven speelt de clown. Hij moet niets, hij mag het, als hij het leuk vindt. Mijn dochter is in een act waarin ik de zeemeermin ben, de vis. We zijn een bedrijf, maar in eerste plaats familie. De rolverdeling is traditioneel, dat klopt. Maar ik vind dat niet vervelend. De mannen werken veel bij ons buiten, zij doen het zware werk. Wij vrouwen poetsen en zorgen voor de kinderen. Prima toch? Zolang ik niet het zware werk hoef te doen, zorg ik wel dat de wagen schoon is. Het is niet zo dat ik Normans voeten masseer als hij na een dag werken binnenkomt. Maar ik zorg wel dat het eten klaar staat.

Nooit gedacht

Ik heb nooit gedacht dat ik ooit in dit leven terecht zou komen. Allesbehalve. Wat ik gedaan had als ik dit leven niet gehad had? Dan was ik waarschijnlijk dierenarts geworden. Ik ben overigens op 01-01-2018, op m’n negentiende, ten huwelijk gevraagd, midden in de piste van de circustent om 02.30 uur. Toen ik ‘Marry me’ van Bruno Mars hoorde, wist ik het eigenlijk al. Huilen natuurlijk! De trouwdag zelf is alleen een tienjarenplan, daar moeten we eerst de financiële middelen voor hebben. Maar als het gebeurt, dan doen we het ook echt zoals dat in een circus hoort. Compleet met extravagante jurk en heel veel glitters.”

Foto: privébezit