Caroline viel vijftig kilo af: ‘Die tumor was mijn wake-up-call’

Caroline: “Je kunt ieder dieet volgen en er duizenden euro’s aan besteden, als je de oorzaak niet kent waarom je structureel te veel eet, lukt het je niet om blijvend gewicht te verliezen. Ik spreek uit ervaring. Bijna heel mijn leven was ik te zwaar. Twee jaar geleden woog ik honderdveertig kilo. Mijn gezondheid leed onder mijn gewicht. Mijn enkels hielden vocht vast, mijn gewrichten deden pijn, mijn bloeddruk en cholesterol waren gevaarlijk hoog en ik raakte snel buiten adem. En tóch bleef ik snoepen en snacken. Dropjes, chocolade en snacks, ik at ze altijd tussen mijn maaltijden door. Het leek om kleine hoeveelheden te gaan, maar op een dag kreeg ik met gemak zo’n zesduizend calorieën binnen. Dat is bijna drie keer meer dan een gemiddelde vrouw nodig heeft. 

Waarom ik zo veel at, daar was ik me niet van bewust. Ik leidde een actief leven en was vooral bezig met het helpen van anderen. Voor iedereen die hulp nodig had, ging ik tot het uiterste, behalve voor mezelf… Ik dacht dat ik het allemaal aankon, maar in werkelijkheid vond ik mezelf gewoon niet belangrijk genoeg om moeite voor te doen. Mijn wake-up-call kwam twee jaar geleden, toen ik ineens minder goed op woorden kwam. Op sommige momenten lukte het me zelfs niet om te praten. Minutenlang bleef ik dan stil. Later legde mijn arts uit dat dit kwam door absences, een vorm van epilepsie. Toen ik na zo’n absence de namen van mijn kinderen niet meer herinnerde, trok ik aan de bel.”

Strijdvaardig

“Ik wist dat er iets goed mis was, maar ik ben claustrofobisch en hou niet van kleine ruimtes en probeerde de MRI-scan die van mijn hoofd gemaakt moest worden zo lang mogelijk uit te stellen. Maar natuurlijk was die harstikke nodig. Dat bleek wel toen een half uur nadat de scan was gemaakt mijn telefoon ging. Het was mijn arts die vertelde dat ik een hersenvliestumor had. Ik schrok, maar ik voelde me ook meteen strijdvaardig. Een hersenvliestumor zit tussen de hersenen en de schedel en is daardoor veel beter te verwijderen dan een hersentumor. Het weefsel was niet kwaadaardig, maar het was wel zaak dat het snel werd weggehaald. De druk op de hersenen tastte mijn geheugen en woordenschat aan. Als de tumor nog groter werd, zouden de gevolgen niet te overzien zijn.”

Ondermijnd zelfvertrouwen

“Een hersenoperatie is altijd risicovol. Mijn schedel moest worden opengemaakt en de operatie zou uren duren. Gelukkig had ik alle vertrouwen in de specialisten. Mijn hersenchirurg was een lieve, wijze vrouw. Toen ik haar ontmoette, zei ze: ‘Het werkt ontzettend in je voordeel als het je lukt om voor de operatie alvast wat gewicht te verliezen.’ Ze zei het zonder oordeel, wat me ontzettend goed deed. Ik liet het anderen niet zien, maar ik schaamde me voor mijn lichaam. Ik had mijn leven prima op de rit, maar op mijn gewicht had ik geen grip. Daar baalde ik van. Het ondermijnde mijn zelfvertrouwen. De vele pogingen die ik had ondernomen om af te vallen, waren geëindigd in frustratie en zelfverwijt.

Nadat de hersenvliestumor was ontdekt, leek er een knop om te gaan. Ineens voelde ik een dringende noodzaak om te veranderen. Ik had maar één lichaam en daar moest ik goed voor zorgen, besefte ik toen. Alle façade viel weg. Grapjes over mijn gewicht maakte ik niet meer. Automatisch maakte ik andere keuzes. Snoepen en snaaien deed ik niet meer. Ik at altijd al gezond. ’s Ochtends begon ik mijn dag met een bakje kwark. Het ging mis met de tussendoortjes die ik at, maar daar taalde ik ineens niet meer naar.”

Luikje geopend

“In de periode voorafgaand aan de operatie verloor ik binnen vier maanden tien kilo. Op de ochtend van de operatie videobelde ik vanuit het ziekenhuis met mijn man Jos. ‘Tot vanavond! Ik hou van je!’ zei ik vrolijk voordat ik ophing. Daarna wenste ik mijn chirurg en het team succes. Ik had het volste vertrouwen in ze. Acht uur lang werd ik geopereerd. Het was een intensieve operatie, maar ik wist dat ik er sterker uit zou komen. Toch kon ik niet vermoeden dat ik daadwerkelijk anders uit de narcose zou ontwaken. Toen ik bijkwam, leek het alsof er een luikje in mijn hart en hoofd waren opengezet. Dat laatste was natuurlijk daadwerkelijk het geval. Om de tumor te verwijderen was een opening in mijn schedel gemaakt.

Het leek alsof ik een reset had gekregen. Ik kwam bij met het besef dat mijn lichaam voor mij had gevochten en dat ik nu voor mijn lichaam wilde strijden. Ik voelde heel sterk dat ik, om goed voor mezelf te zorgen, moest houden van mezelf. Maar houden van mezelf, dat was ik niet gewend. Als iemand me een compliment gaf, wist ik dat altijd te weerleggen. Op de foto wilde ik niet. Ik vond mezelf zo lelijk, dat ik zelfs mijn spiegelbeeld vermeed. Na de operatie lukte het me om in de spiegel te kijken en dankbaarheid te voelen voor mijn lichaam. Voor het eerst in mijn leven was ik oprecht blij met mezelf.”

Stil verzet

“De eerste maanden na de operatie kon ik weinig. Televisie kijken of een boek lezen was te belastend voor mijn brein. Uren achtereen deed ik niets. Ik had tijd voor mezelf, mijn lichaam en mijn gedachten. Nu ik mijn emoties niet meer weg at, ontstond er ruimte om ze te onderzoeken. Ook dat was nieuw voor mij. Voor mijn hersenvliestumor at ik altijd iets als ik moe, verdrietig of teleurgesteld was. Een andere manier kende ik niet om met mijn gevoelens om te gaan. Ik kreeg het van huis mee. Ik heb ontzettend lieve ouders, maar praten over emoties deden we niet veel. Genegenheid werd getoond in de vorm van wat lekkers. Eten was een stille vorm van liefde en troost. Als ik verdrietig was, werd ik opgevrolijkt met een koekje of snoepje. Toen ik volwassen was, bleef ik emoties verzachten en dempen door te eten. Gevoelens die ik niet onder woorden kon brengen, at ik weg. 

Met eten had ik een haat-liefdeverhouding. Als ik teveel at voelde ik me schuldig, maar tegelijkertijd gaf het me ook een veilig en warm gevoel. Hetzelfde gold voor mijn volle lichaam. Mijn forse postuur was als een harnas. Het voelde veilig om stevig te zijn. Van jongs af aan zag ik dat vrouwen vaak als lustobject werden gezien. Ik kon geen bushokje voorbijlopen of magazine openslaan zonder afbeeldingen van slanke, sexy vrouwen tegen te komen. En altijd was er wel iemand die ik een seksistische grap hoorde maken. Verschrikkelijk vond ik dat. Voor mij draaide het leven om liefde en elkaar verder helpen, niet om zo bevallig mogelijk zijn. Mijn overgewicht werd een stil verzet tegen het hereende schoonheidsideaal, ongelijkheid en seksisme. Hier was ik me destijds niet van bewust, maar toen ik urenlang alleen was met mezelf, begon ik te doorzien dat mijn overgewicht ook een functie vervulde.”

Reis naar mezelf

“In diezelfde periode realiseerde ik me dat ik mijn harnas niet meer nodig had. Ik vond het interessant om te ontdekken wat er allemaal in mij speelde. Zo werd het herstelproces na mijn operatie ook een proces van zelfontwikkeling. Ik veranderde, waardoor ik de wereld anders begon te ervaren. Ik herinner me nog goed dat ik heel helder de vogels hoorde fluiten toen ik door het park wandelde. Die geluiden had ik niet eerder opgemerkt, terwijl de vogels voor mijn operatie ook floten. Mijn omgeving leek lichter en vrolijker, omdat ik dat zelf was geworden.

Mijn verhaal gaat niet perse over succesvol afvallen, maar over een reis naar mezelf. Ik kan me voorstellen dat dit vaag klinkt, maar ik ondervond dat de oplossing om te veranderen echt in jezelf ligt. Mijn hersenvliestumor zie ik als mijn wake up-call waardoor ik mezelf eindelijk op waarde begon te schatten. Dat ik als een gevolg daarvan blijvend afviel, is een bijkomend voordeel, maar geen hoofddoel. En heb bijzondere is dat ik juist daardoor afval.”

Zelfliefde

“Vorig jaar tikte de weegschaal 99 kilo aan. Een persoonlijke overwinning. Voor het eerst sinds mijn 24e woog ik onder de honderd kilo. Inmiddels ben ik vijftig kilo kwijt en voel ik me als herboren. Mijn gewrichten doen minder pijn, mijn cholesterol en bloeddruk zijn goed en ik kan mijn veters strikken zonder naar adem te happen. Ik heb nog een paar kilo te gaan en dan bereik ik mijn streefgewicht van 85 kilo. 

Ik wil niet beweren dat ik dan voor de rest van mijn leven klaar ben. Ik blijf een mens. Ook ik heb zwakke momenten. Het verschil is dat ik me daar nu niet meer door uit het veld laat slaan. Eetbuien ben ik als turbulentie gaan zien: als ik nu trek krijg om te snaaien, herinner ik mezelf eraan dat er even flink aan me wordt geschud, maar dat het vliegtuig in de lucht blijft. Door iets te ondernemen wat ik fijn vind, zoals een goed boek lezen of een warm bad nemen, weet ik de aandacht te weerleggen. En net als met alles in het leven, gaat ook een eetbui voorbij.

Verliefdheid

Inmiddels weet ik dat zelfliefde niet iets is wat je hebt of niet. Je ontwikkelt het door moeite voor jezelf te doen en jezelf te geven wat je nodig hebt. Wat dit is, ontdek je alleen als je in contact staat met je gevoel. En als je dit weet, moet je het jezelf gunnen om hiernaar te handelen. Als ik nu wil rusten, doe ik dat. En als ik geen energie heb om af te spreken, doe ik dat niet. In al deze handelingen zit zorg en aandacht die mijn gevoel van zelfliefde vergroten. Inmiddels kan ik stellen dat ik zo veel van mezelf houd dat het bijna lijkt op verliefdheid. Het eerste wat ik ’s ochtends doe is mezelf begroeten in de spiegel. ‘Wat fijn dat je er bent’, zeg ik dan terwijl ik naar mijn lachende gezicht kijk.” 

Foto: Yasmijn Tan
Visagie: Wilma Scholte