Yvonne zorgt voor de zoon van haar overleden zus: ‘Nooit zou ik Ralph vragen om me mama te noemen’

Zusje en beste vriendin

Yvonne: “Ingrid was mijn zusje en mijn beste vriendin. Hoewel er in leeftijd vijf jaar tussen ons zat, onze karakters verschilden en we totaal andere levens leidden, waren we heel hecht. Op mijn 21ste kreeg ik mijn eerste dochter. Ik wilde jong moeder worden, terwijl Ingrid zich na haar studie op haar carrière stortte. Hoewel ze een goede baan had, schepte ze daar niet over op. ‘Ik werk op kantoor’, antwoordde ze bescheiden als mensen vroegen wat ze deed. Mijn zus was een aanpakker en een buitenmens. Ze tuinierde graag en hield van planten en dieren. Eigenhandig bouwde ze een stevig hok voor de ‘Dames’, haar kippen. Ook maakte ze graag lange wandelingen met haar Berner Sennenhond Cleo.

Heel zelfstandig

Ingrid was heel zelfstandig. Een man had ze niet nodig om gelukkig te zijn, wel droomde ze er na haar dertigste van om moeder te worden. Toen ze zwanger raakte, was ik ontzettend blij voor haar. De vader was niet in beeld, maar ik wist dat haar kind niets tekort zou komen met zo’n sterke, lieve moeder. En dat bleek ook wel toen haar zoon Ralph achttien jaar geleden werd geboren. Ingrid wist haar werk zo te organiseren, dat ze in vier dagen fulltime bleef werken. Ze vond een gastouder op een boerderij zodat Ralph veel buiten was met dieren en andere kinderen.”

Enorme eer

“Dat ze alleenstaande moeder was, zag Ingrid totaal niet als lastig. Toen iemand tegen haar zei dat ze met een jong kind niet aan puppy’s moest beginnen, was ze extra gedreven om Cleo een nestje te laten krijgen. Voor een roedel dartelende puppy’s in haar huis draaide ze haar hand niet om. Het leek haar juist leuk.
Ik was ontzettend trots op mijn stoere zus, maar dat zei ik niet tegen haar. Onze emoties spraken we niet naar elkaar toe uit. We wísten dat het goed zat. Tijdens onze urenlange telefoongesprekken moesten we vooral lachen om de grappen die we over en weer maakten. Ingrid en ik deelden dezelfde zwarte humor.

Voogd

Toen Ingrid me vroeg of ik Ralphs voogd wilde worden, mocht haar iets overkomen, vond ik dat een enorme eer. Lachend ondertekende ik het document bij de notaris. Ik had geen idee wat het inhield om voogd te zijn, maar eerlijk gezegd dacht ik ook dat ik het nooit zou worden. Ingrid was jonger dan ik en leefde ontzettend gezond. Ze at biologisch en vaak uit eigen tuin. Roken deed ze niet en alcohol dronk ze zelden. Ingrid en ik bevonden ons in de bloei van ons leven. Mijn dochters waren achttien en veertien jaar oud toen Ralph werd geboren. Stapelgek waren ze op hun neefje. Ralph was als nakomertje en als enige jongen van de familie ons oogappeltje. Geen moment dachten we eraan dat het leven zomaar een andere wending kon krijgen.”

Onwerkelijk bericht

“Maar ook als je jong bent en gezond leeft, kan het noodlot toeslaan. Op 25 juni 2013 belde Ingrid me op en vroeg ze me te gaan zitten. Ik fietste op dat moment op de dijk. Toen ik een bankje had gevonden en afstapte, vertelde Ingrid dat er een plekje was gevonden in haar borst en dat het foute boel was. Van schrik slaakte ik een gil en liet in de telefoon in het gras vallen. Borstkanker in een vergevorderd stadium. Dit kon niet waar zijn! Toch was het zo. Ingrid bleek terminaal ziek. De kanker was uitgezaaid en er was geen kans op genezing. Het was heel onwerkelijk.

Lees ook 8 lezeressen vertellen: ‘Ik zorg nu voor mijn ouders’

Schok

Ook voor onze moeder was het een enorme schok. Na de diagnose trok ze bij Ingrid en Ralph in zodat ze er voor haar dochter en kleinzoon kon zijn. In de weekenden, als onze moeder naar huis ging om op adem te komen, loste ik haar af en logeerde ik bij mijn zus en neefje. Ingrid bleef verrassend nuchter. Dapper onderging ze alle behandelingen en leidde ze haar leven alsof de dood ver weg was. ‘Hebben ze je emoties ook weg gechemood?’, vroeg ik haar eens gekscherend. Het was een van onze zwarte grapjes, die alleen wij bij elkaar konden maken.”

Kostbare tijd

“Het moet ontzettend zwaar voor Ingrid zijn geweest om te weten dat ze Ralph moest achterlaten, maar hier sprak ze weinig over. Ingrid was geen prater. Achteraf denk ik weleens: had je maar meer gesproken over wat er in je omging. Dan had ik je nóg beter begrepen en soms minder geoordeeld. Toen Ingrid heel ziek was, vond ik het pijnlijk dat ouders van Ralphs vriendjes niet langskwamen om wat leuks met Ralph te ondernemen. Een groot contrast met de tijd voor Ingrids ziekte. Toen was het altijd een gezellige bedoening vol speelafspraakjes. Ik vond het kwalijk dat die ouders niets meer van zich lieten horen. Mijn gevoelens sprak ik niet uit, ik wilde Ingrid absoluut niet nog verdrietiger maken. Had ik dat maar wel gedaan. Ingrid bleek het contact bewust af te houden. Een paar dagen voor haar overlijden zei ze dat veel ouders hadden aangeboden om Ralph op te halen, maar dat zij dit niet wilde. Haar kostbare tijd wilde ze alleen met haar zoon, onze moeder en mij doorbrengen.

Ralph grootbrengen

Ingrid kon het erg goed vinden met mijn man Ron. In een van hun laatste gesprekken vroeg Ron aan haar hoe ze wilde dat we Ralph zouden grootbrengen. Ingrid antwoordde dat we moesten doen wat ons het beste leek. We hadden twee kinderen opgevoed en ze had er alle vertrouwen in dat we goed voor Ralph zouden zorgen. Ralph was nog maar zeven jaar oud toen zijn lieve, sterke moeder overleed. Vanaf het moment dat Ingrid stierf, had ik een belangrijke missie: voor Ralph zorgen. Net als de rest van onze familie. Mijn moeder, praktisch als ze is, zocht een huis bij ons om de hoek zodat ze Ralph op kon vangen als ik moest werken.”

Nieuw gezin

“Ik wilde zo goed voor Ralph zorgen, dat ik mezelf wegcijferde. Rouwen om het verlies van mijn zus en beste vriendin deed ik niet. Ik wilde contact houden met de ouders van Ralphs vriendjes, zodat hij zijn vriendjes toch kon blijven zien, ook al woonde hij op een half uur rijden. Mijn hart brak dat we Ingrids hond Cleo, Ralphs maatje, niet in huis konden nemen, maar dat lukte echt niet doordat het niet boterde tussen Cleo en mijn eigen honden. Er gebeurde zo ontzettend veel in het leven van Ralph. Ik was heel bezorgd. Gelukkig vond Ralph vrijwel meteen zijn draai in ons gezin. In de eerste week op zijn nieuwe school maakte hij nieuwe vrienden. Hij ging op voetbal en speelde veel buiten. Net als zijn moeder is Ralph ondernemend en zelfstandig. Het gaf troost om zo veel van mijn zus in hem terug te zien.

Helpen

Ik deed mijn uiterste best om Ralph te helpen bij het verlies. Op Moederdag zette ik Ingrids urn op tafel en maakten we een mooie tekening voor haar. Ingrid wilde graag dat ik haar as zou uitstrooien, maar aan die wens gaf ik geen gehoor. Ik vind dat Ralph de enige is die mag beslissen of de as van zijn moeder wordt uitgestrooid en waar.”

Overvallen door emoties

“Hulp van organisaties wilde ik niet bij de opvoeding van Ralph. Ik dacht: ik weet wie mijn zus was en wat ze dacht. Alles wat Ralph wil weten over zijn moeder, kan ik hem vertellen. Ik sprak veel over Ingrid en dat doe ik nog steeds. Op die manier heeft hij zijn moeder toch leren kennen. Maar er is helaas ook veel gemis. Laatst zei Ralph dat hij niet meer weet hoe de stem van zijn moeder klinkt… Mijn hart krimpt ineen als ik daaraan denk.

Verdrietig

Lang dacht ik dat ik het verlies van Ingrid een plek had gegeven, maar dat bleek niet het geval. Twee jaar geleden kreeg ik ontzettende last van artrose. De pijn die ik voelde was zo hevig, dat er iets anders moest spelen. Toen mijn huisarts vroeg wat ik de afgelopen jaren had meegemaakt, moest ik ineens huilen. Ik wist niet wat me overkwam, maar de tranen bleven komen. Een tijdlang was ik intens verdrietig. Nu weet ik dat het verdriet omhoog kon komen omdat er ruimte voor was. Ralph was inmiddels zestien jaar oud. Hij had mij en Ron minder nodig. Na jaren van intensief zorgen, was er rust. Er was tijd voor mezelf en voor mijn gevoelens.”

Mooie mijlpaal

“In die periode durfde ik voor het eerst toe te geven dat ik de zorg voor Ralph eigenlijk heel zwaar vond. Ik was bewust jong moeder geworden omdat ik dan later, als het mij en Ron gegeven was, kon genieten van het grootouderschap. Onze meiden waren al groot toen ons leven ineens weer draaide om tienminutengesprekken en speelafspraken. Ron en ik moesten onze toekomstplannen omgooien. We deden dat met liefde omdat we zielsveel van Ralph houden, maar het was ook pittig. We wilden dat het Ralph aan niets ontbrak, terwijl hij de belangrijkste persoon in zijn leven miste. Ons geluk was dat Ralph zo’n fijne knul was die zijn weg vond. Toen Ralph achttien werd, gaven we een groot feest. Ralph was voor de wet volwassen en had zich ontwikkeld tot een jongeman die wist wat hij wilde in het leven. Een enorme mijlpaal.

Derde kind

Ralph voelt voor Ron en mij als ons derde kind. We zijn stapelgek op hem en we zijn hem dankbaar voor alle mooie momenten die we dankzij hem hebben meegemaakt. Doordat we uren langs het voetbalveld stonden om hem aan te moedigen, ontmoetten we veel aardige mensen. Ja, Ralph voelt als mijn kind, maar ik zal hem nooit vragen om mij zijn moeder te noemen. Dat wil ik ook niet. Ingrid was heel trots om Ralphs moeder te zijn. Moeder vind ik een eretitel die Ingrid toebehoort.
Toen hij zijn rijbewijs behaalde, zei ik: ‘Ik weet zeker dat mama van boven meekijkt en heel trots op je is.’ Dat voel ik op zo’n moment heel sterk en dat spreek ik ook uit. Ingrid is er altijd een beetje bij, wat we ook doen.”           

Ralph

Ralph: “Wat mijn tante vertelt over mijn moeder en hoe ze leefde, roept gelukkige herinneringen bij me op. Als kind was ik altijd buiten met mijn moeder in de tuin, waar ze graag kluste en tuinierde. Mijn moeder gaf me het gevoel dat ik haar hielp, terwijl ik vast in de weg liep als kleine jongen.

Toen mijn moeder overleed, had ik niet goed door wat dat betekende en wat daarvan de impact zou zijn op mijn leven. Doordat mijn tante en oom me zo warm opvingen, kwam ik makkelijk mee in hun gezin. Mijn oom en tante waren altijd open en eerlijk. Dat hielp me toen ik ouder werd bij het besef dat ik mijn moeder was verloren en dat ik bij mijn oom en tante zou blijven wonen. Ze waren duidelijk en liefdevol. Dat werkte voor mij.

Toen mijn tante vertelde dat ze door Vriendin zou worden geïnterviewd stond ik daar achter. Ik wilde ook met haar op de foto. Als mijn tante dat blij maakt, maakt mij dat ook blij. Ze is een topper!”

Meer Vriendin? Volg ons op Facebook en Instagram. Je kunt je ook aanmelden voor onze wekelijkse Vriendin nieuwsbrief.