Marte: ‘Het is heel vies bij mijn vriendin thuis’

Speeltuin

Marte: “De speeltuin is tegenwoordig mijn favoriete afspreekplek. Ik heb er zelfs heel mooie warmhoudbekers voor koffie of thee voor aangeschaft. Thuis maak ik twee cappuccino’s, die neem ik mee en dan zitten mijn vriendin Manon en ik een uurtje bij te kletsen terwijl de kinderen spelen. Klinkt gezellig – en dat is het ook – en je zou denken dat ik dit heb voorgesteld omdat het voor de kinderen leuker is, maar de echte reden is iets anders. Ik heb me namelijk voorgenomen nog zo min mogelijk bij Manon thuis te komen. Het wordt daar met de dag viezer en ik wil niet zeggen dat ik smetvrees heb, maar ik ben toch wel dol op enige vorm van hygiëne. Manon zelf zit er alleen totaal niet mee. Prima, maar waarom moet ik aankijken tegen een stapel vieze borden en met mijn sokken vastplakken aan de vloer?

Vol schoenen

Even een opsomming, om je een beeld te geven. Als je binnenkomt bij Manon ligt de hal vol schoenen, vaak met opgedroogde modder eraan of eromheen. Die schoenen zouden in de schoenenkast kunnen, maar die zit al vol en bovendien zijn er twee vakken kapot. Een kapstok staat al jaren op de to-dolijst, nu worden alle jassen over de schoenenkast gegooid of op de trap of vloer. Het toilet ruik je al van verre, met een ruime hoeveelheid pisvlekken op de bril, muur en vloer. De keren dat ik het toilet zonder remsporen heb aangetroffen, kan ik op de vingers van één hand tellen. Je handen wassen doe je er liever niet, want het fonteintje heeft bruine vlekken en bovendien is het handdoekje altijd kleddernat. De trap ligt vol spullen waar iedereen behendig langs loopt of overheen klimt als ie naar boven gaat.

Standaard rommelig

Dan door naar de woonkamer. Daar is het standaard rommelig, met een vloer en tafel vol speelgoed, dekentjes, gebruikte borden en glazen, kleurpotloden en allerlei losse zooi. Maar het ergste vind ik dat de vloer altijd wel ergens plakt, dat er geen tafel of bank zonder kruimels is en dat op alle meubels vlekken zitten. Vaak witte, aangekoekte vlekken van melk of yoghurt. Of van iets plakkerigs, snoep of limonade. In de vensterbanken zie je kringen en op de ramen staan afdrukken van vingers en de neus en poten van de hond – wat die hebben ze óók nog. Je moet ook niet in de hoeken of onder de kast kijken, daar vind je echt wolken van stof en hondenharen. Manon stofzuigt wel, maar alleen de doorgaande paden, zeg maar. Alles wat je niet ziet, slaat ze over.

Altijd afwas

En dan de keuken. Daar staat altijd afwas, in de vorm van een stapel vieze borden en een legioen glazen. Het maakt niet uit hoe laat je langskomt, de borden zijn altijd van de avond ervoor – of dáárvoor, dat weet ik niet – en de vaatwasser is altijd vol en staat zelden aan. Het is mij een raadsel hoe dat toch komt. Als hij vol is, zet je hem aan, dat lijkt me best logisch. Maar goed, bij Manon dus niet. Net zoals dat het daar geen automatisme is om een vaatdoekje over het aanrecht te halen of de kookplaat na gebruik schoon te maken. Ik weet niet wát er allemaal tussen die gaspitten ligt, maar het ligt er in elk geval al een tijdje. Het glas waarin je je drinken krijgt, is ook nooit echt schoon, de koffiebekers hebben bijna allemaal een of ander korrelig laagje en de koelkast doe ik liever niet open.”

Geweldig mens

“Het klinkt nu misschien alsof je met een paar mensen in beschermende pakken die kant op moet om de boel chemisch te reinigen, maar dat is ook weer niet zo. Het is allemaal net op het randje. Waarschijnlijk nog in de categorie ‘goed voor de weerstand’, maar voor mij echt over de grens van wat ik als hygiënisch beschouw. Maar voordat je denkt dat ik mijn vriendin wil bashen, wil ik er wel bij zeggen dat ik Manon een geweldig mens en een geweldige moeder vind. Wat maakt dat het huis altijd een rotzooi is, maakt haar dubbel genoeg ook een leuk mens: ze staat luchtig in het leven, maakt dingen nooit zwaar en moeilijk, is altijd in voor een avontuur of grapje.

Nul oordeel

Waar ikzelf niet bepaald bekend sta om mijn flexibiliteit of spontane ideeën, gooit Manon zonder moeite op een zonnige dag na school alle kinderen in de auto – inclusief de mijne – en rijdt naar het strand. Van zo’n onverwacht uitje krijg ik zelf vlekken in mijn nek, ik ben een planner, heel precies, en denk dan alleen maar aan wat ik allemaal nog moet doen en dat ik echt geen tijd heb om zomaar naar het strand te gaan. Manon daarentegen ziet het probleem niet en zal ook nooit zeggen: ik neem jouw kinderen mee, maar andersom doe je dat nooit. Ze kent echt nul oordeel over een ander. Daarom voel ik me soms wel slecht dat ik dat wel doe, oordelen. Dat ik echt moeite moet doen om mijn gezicht in de plooi te houden als ik bij haar binnenstap en als ik in haar keuken sta. Het is zó vies, ik vrees dat je mijn afschuw van mijn gezicht kunt aflezen.

Erger dan eerst

Maar Manon is eigenlijk nooit anders geweest. Haar karakter is niet veranderd, maar haar leven wel, waardoor het nu erger is dan eerst. Toen ik haar leerde kennen, woonde ze alleen in een klein appartementje. We waren allebei net aan onze eerste baan begonnen. Daar kennen we elkaar ook van, de klaslokalen waar we als beginnende juffen werkten, grensden aan elkaar. Al snel werden we vriendinnen en kwamen we ook bij elkaar over de vloer. Het was vanaf het begin duidelijk dat Manon en ik er wat andere huishoudstijlen op nahouden, om het zo te zeggen. Ze had toen een kat die overal op liep en sliep, inclusief het aanrecht en haar bed. Het viel me ook destijds al op dat ze moeite heeft de vaatwasser te vinden en niet doet aan vaatdoekjes. Maar ja, als je alleen woont, blijft ‘de schade’ beperkt. Nu, met een man en drie kinderen van acht, zeven en vijf, is het wel een ander verhaal.”

Een sopje

“Ik heb al eens voorgesteld dat ze een werkster zoekt. Als er eens per week of desnoods eens per twee weken iemand een paar uurtjes met een sopje door dat huis gaat, is het in elk geval voor eventjes weer op orde. Natuurlijk wordt het met die drie kinderen ook snel weer vies, maar dan zak je niet meer zo door de ondergrens, zeg maar. En het lijkt me ook wel fijn voor de kinderen dat ze om de zoveel tijd schoon beddengoed krijgen, iets wat nu maar eens per maand gebeurt. Vaker komt ze niet aan toe, zegt Manon.

Boot afhouden

Maar als ik zeg dat ik wel iemand weet die kan schoonmaken, houdt Manon de boot af. ‘Van dat geld ga ik liever leuke dingen doen met de kinderen’, zegt ze dan. En: ‘Ik kan het prima zelf.’ En dat is ook zo, op papier. Ze werkt drie dagen, dus in theorie zou ze op een van haar vrije dagen best het huis aan kant kunnen brengen. Het gebeurt alleen niet, of in elk geval te weinig. Er is altijd wel wat, ik heb inmiddels alles al weleens gehoord. Manon had geen tijd want een vriendin of haar moeder kwam koffiedrinken, ze was even de stad in, ze ging liever in het zonnetje zitten, ze voelde zich niet lekker, ze doet het morgen wel, er was een ziek kind thuis, ze moest iets doen voor de voetbalclub van haar zoon, ze is verslaafd aan een serie, ze moest nog sporten. Ongetwijfeld allemaal waar, maar als je ergens nooit prioriteit aan geeft, gebeurt het natuurlijk ook niet.

Man

En als ik dan voorstel dat haar man Joost ook weleens wat kan doen, kijkt ze me aan alsof ik gek ben. ‘Gaat-ie echt niet door, hoor’, zegt ze dan. Hallo, het is 2026, denk ik dan. Hoezo kan een man niet schoonmaken? Al weet ik ook wel dat ze gelijk heeft. Joost werkt vijf dagen per week voor een baas en klust op zaterdag vaak nog wat bij. Als hij vrij is, zie ik hem niet zo snel een stofdoek erbij pakken. En hij zit er kennelijk ook niet mee dat het huis smerig is. Mijn eigen man Mark is uit een heel ander hout gesneden. Die is dan weer zo pietluttig dat hij elk stofje ziet liggen. Een paar keer hebben we met beide gezinnen afgesproken. Dat was heel gezellig, Mark en Joost kunnen het ook goed vinden. Maar Mark wil dat alleen nog maar als het bij ons is. Na drie keer bij ons begint het nu ongemakkelijk te worden. ‘Nee, de volgende keer komen jullie hier!’ riep Manon laatst al beslist. Nou, dat gaat niet gebeuren, ik krijg Mark echt niet meer mee.”

Poetsen en kletsen

“Ik heb weleens aan Manon gevraagd of ik haar misschien kon helpen. Een keertje samen goed door het huis heen? Ik trek er graag een ochtend of zelfs een hele dag voor uit, desnoods om de zoveel weken. Al poetsend kun je ook bijkletsen. Maar dat viel niet echt in goede aarde bij Manon. Ze zei dat het niet nodig was, maar aan haar gezicht zag ik dat ze het echt niet leuk vond dat ik het zei. Achteraf begrijp ik dat ook wel. Het komt natuurlijk over als kritiek, ook al bedoelde ik het wel goed. Sindsdien heb ik er nooit meer iets over gezegd. Toen ik een aantal keer had voorgesteld om naar de speeltuin te gaan in plaats van haar – of mijn, anders valt het zo op – huis, reageerde ze daar gelukkig wel heel positief op. Nu begint het al een traditie te worden gelukkig. En als het straks in de herfst weer slechter weer wordt, vind ik vast wel een leuke koffietent in de buurt. Ik wil Manon absoluut niet kwijt als vriendin, maar ik vind het toch wel prettig als mijn koffiebeker gewoon schoon is.” 

Om privacyredenen zijn alle namen veranderd, De echte namen zijn bekend bij de redactie.​​​​​​

Meer Vriendin? Volg ons op Facebook en Instagram. Je kunt je ook aanmelden voor onze wekelijkse Vriendin nieuwsbrief.