Mariette won de Strong Women Award – Role Model

Als het Vriendin-team op de stoep staat, begroet Marjo (70), de moeder van Mariette, ons hartelijk. We hebben elkaar vorig jaar gezien tijdens de uitreiking van de Strong Women Awards. Mariette mocht de Strong Women Award – Role Model in ontvangst nemen, en Marjo was erbij. Marjo steunde haar daar, net zoals ze haar dochter in alle opzichten steunt – waarover later meer. Marjo opent de deur van de woonkamer, waar Mariette al aan de keukentafel zit. Ze is speciaal voor dit gesprek vanuit haar woonplaats naar haar moeder gereden. Dat is toch twee uur rijden, maar ze doet het graag voor alle kinderen voor wie ze in Ghana zorgt. Want samen met haar man Moses zette Mariette een kindertehuis op, én een basisschool en middelbare school.

Moeilijke start

Stevige dame dus, die Mariette, zou je zeggen. Zo sterk was ze niet altijd, zegt Marjo, terwijl ze koffiezet. Sterker nog, Mariette had een moeilijke start. Marjo: “Mariette is te vroeg geboren. Ze bleek een darmafwijking te hebben en is na de bevalling met gillende sirenes naar een kinderziekenhuis vervoerd. Mijn dochter heeft het gered, maar door dreigende darmafsluitingen moesten we later meer dan eens midden in de nacht met haar naar het ziekenhuis. Mariette was een angstig kind. Maar tegelijk had ze ook wel iets stoers. Toen ze een jaar of acht was en een leerkracht op school overleed, vroeg de schoolleiding wie er tijdens de uitvaart iets wilde zeggen. Mariette wilde dat wel. Ze had dat zorgzame, en dat goed willen doen voor anderen, én ze wist al jong dat ze later met kinderen wilde werken. Ze wilde de opleiding voor kraamverzorgende volgen. Dat kon pas als ze achttien was, en in de tussentijd wilde ze in de plaatselijke supermarkt gaan werken. Maar Mariette was veel ziek thuis geweest en haar Engels was slecht. Het leek mij beter als ze als au pair ging werken in een Engelstalig land.”

Huilend aan de telefoon

Marjo, terwijl ze drie bekers koffie op de keukentafel zet: “Mariette ging, naar Ierland. Ik had haar in eerste instantie elke week huilend aan de telefoon, en elke maand zochten mijn man of ik haar op. Net toen ik wilde voorstellen dat ze dan toch maar terug moest komen, zei ze dat ze de kinderen voor wie ze zorgde, niet in de steek wilde laten. Ze voelde zich verantwoordelijk voor ze. Mariette was altijd een bangig meisje geweest, maar toen ze terug in Nederland kwam, was ze een zelfverzekerde vrouw.” Mariette kijkt naar haar moeder: “Eenmaal terug in Nederland dacht ik: wat doe ik hier eigenlijk? Ik had nog drie maanden tot mijn opleiding begon. Ik ging naar een open dag over vrijwilligerswerk en kreeg daar informatie over werken in een kindertehuis in Ghana. Ik had geen idee waar Ghana precies lag. Maar het leek me wel leuk.”

Grote invloed

Mariette had er op dat moment geen idee van dat die open dag haar leven blijvend zou beïnvloeden – want in Ghana zou ze haar man Moses ontmoeten. Wat ze wel wist, was dat ze in het Afrikaanse land eerst een introductieweek zou krijgen. “Daar leerde ik hoe mensen in Ghana koken, en hoe je met iets op je hoofd kunt lopen.” Ze bladert tussen een stapel foto’s die op tafel liggen. “Kijk, daar heb ik nog foto’s van. Het voelde in Ghana meteen vertrouwd. Al kon ik niet wachten tot ik in het kindertehuis zou werken. Ik ging in een gastgezin wonen, en dat bleek ergens in de middle of nowhere te zijn. Het toilet was een gat in de grond met kakkerlakken erin, en de douche was in een koeienstal. Maar dat maakte me niet uit. Ik vond het allemaal één groot avontuur, én ik kon in het kindertehuis met kinderen werken, wat ik heel graag wilde.”
Het moment waarop ze haar toekomstige man Moses ontmoette, kan Mariette zich nog herinneren. Moses werkte ook in het kindertehuis, als jeugddominee. “Ik vond hem niet meteen leuk. Hij mij trouwens ook niet, hij had niet zo veel met Westerse vrouwen. Maar we werden allebei steeds ingemaakt met tafeltennis door de kinderen en besloten samen te oefenen. Zo zijn we bevriend geraakt.”

Gelukkig

Mariette vond het zo fijn in het kindertehuis dat ze nog twee maanden aan haar verblijf vastplakte. Marjo: “In die twee maanden werd Mariette negentien. Ik besloot een vliegticket naar Ghana te boeken. Als verrassing voor Mariette, maar ook omdat ik dacht: als zij daar langer wil blijven, wil ik een beeld hebben van waar ze precies is. In Ghana maakte ik een foto van Mariette die nog steeds bij ons in huis hangt. Ze had een van de kinderen uit het tehuis in haar armen en straalde. Ik had mijn kind nog nooit zo gelukkig gezien.”

Werk

Mariette was vijf maanden in Ghana toen ze besloot om helemaal niet meer terug naar Nederland te komen. In het kindertehuis kreeg ze een baan aangeboden, waarmee ze 50 euro per maand verdiende. Op haar negentiende kreeg ze de leiding over een afdeling met veertig baby’s die door hun ouders door omstandigheden waren achtergelaten of verstoten, en een aantal verzorgers. Daar belde ze haar ouders over. Marjo: “Ik vond het meteen enig. Mijn man niet hoor, hij vond het vreselijk dat zijn dochter in Ghana wilde blijven. Maar ik had gezien hoe gelukkig ze daar was. Dat gunde ik haar van harte.”
Mariette, lachend: “Lief, he?” Marjo: “Ik vond dat zelf niet zo bijzonder. Ik hou van reizen en nu had ik een goede reden om veel naar Afrika te gaan, haha.”

Verliefdheid

De vriendschap tussen Mariette en Moses groeide intussen uit tot een verliefdheid. Mariette: “We hadden zo’n klik. Mijn hart lag in Ghana en ik had al besloten dat ik daar wilde blijven. Het voelde zo goed tussen ons. Ik voelde me echt één met Moses. We wilden ook graag trouwen. We hadden alleen geen geld, dus toen ben ik naar Nederland gegaan om hier te werken. De trouwjurk kregen we van Mary Borsato, dat had mijn moeder geregeld.” Marjo: “Ja! Ik heb haar gewoon gebeld en over Mariette verteld, waarop Mary zei dat Mariette mocht komen en zelf een trouwjurk mocht uitkiezen in de winkel.”

Liefde geven en krijgen

“In die tijd in het kindertehuis heb ik veel geleerd, en ook veel meegemaakt”, zegt Mariette. “Er overleden kinderen waar ik bij was. Ik moest ook een keer kinderen opvangen van wie de moeder net was doodgegaan. In Ghana gaan ze op een andere manier met mensen om, en ook met de dood. Dat was de dagelijkse realiteit waarvan ik wist: als ik hier wil blijven, moet ik hiermee leren omgaan. Ik was pas negentien en dat vond ik pittig. In het begin brak ik bij alles. Maar ik kon het aan en het maakte me in zekere zin ook sterker. Daardoor kon ik de keuze maken om uiteindelijk mijn eigen kindertehuis te starten, samen met Moses. We wilden iets wat kleinschaliger was. Bovendien was ik het niet eens met de visie van het kindertehuis.”
Marjo: “Dat was dat dappere wat ze als kind al had.” Mariette: “Wat hielp, is de liefde die je mag geven, maar ook de liefde die ik terugkreeg van de kindjes in het kindertehuis. Dat vond ik zo mooi.” Vanuit Nederland besloot Marjo om haar dochter te helpen. “Als ze zelf ergens anders wilde beginnen, wilde ik wel dat ze daar een toilet had, een waterput, en een autootje, zodat ze niet afhankelijk was van taxi’s.” Marjo richtte een stichting op voor haar dochter, Mariette’s childcare, en begon geld in te zamelen, bijvoorbeeld door het organiseren van een veiling. Uiteindelijk zegde ze haar baan er zelfs voor op. Mariette: “Door de hulp van mijn moeder konden we een huis en een kleine auto kopen, en konden we ons kindertehuis openen. We noemden het Hanukkah, wat toewijding betekent.”

Eén groot gezin

We maken een sprong in de tijd. Behalve het kindertehuis, waar 43 kinderen wonen en inmiddels al twintig jaar een vast team werkt, zetten Moses en Mariette ook een basisschool en middelbare school op, die worden bezocht door ruim driehonderd kinderen. Ook kregen ze samen kinderen, drie maar liefst: zonen Sam (19), Noah (17) en dochter Sarah (9). Bovendien adopteerden ze ook dochter Afia (28). Hoe voelt het voor Mariette om zoveel te kunnen doen voor zoveel kinderen? “Eigenlijk als normaal, en niet zo heel bijzonder. Terwijl er natuurlijk tegelijk veel gebeurd is. Maar het is in de loop van de jaren geleidelijk ontstaan. Al die kinderen die we nu opvangen, voelen als heel warm, als één groot gezin.”

Embolieën

Heel lang ging het goed in Ghana. Tot het 2022 werd. Mariette: “Ik voelde me al een tijdje benauwd en niet zo lekker. Bovendien had ik last van mijn darmen. Ik had vier jaar daarvoor een erge darmafsluiting gehad, waarvoor ik in Nederland geopereerd moest worden. Ik hoopte dat het niet weer zoiets zou zijn.” In het ziekenhuis in de hoofdstad van Ghana, op negen uur rijden van het kindertehuis, bleek er iets aan de hand te zijn wat mogelijk nog ernstiger was. “Uit een scan bleek dat ik vijf embolieën in mijn longen had. Van de artsen mocht ik niet meer terug naar het kindertehuis. Als er iets zou gebeuren, was ik te ver van een goed ziekenhuis.” Na veel overleg met haar man, familie en met artsen besloot Mariette na een maand om naar Nederland te gaan, om haar lichaam wat rust te geven. “Ik wilde de kinderen meenemen, die hadden mij ook al een maand gemist. Uiteindelijk moesten we toch besluiten dat het beter was als ik hier definitief bleef… Ik voel het weer als ik dit vertel.”

Moeilijk

Ze vond een huis, de kinderen konden hier naar school. Maar, zegt ze: “Het voelt moeilijk dat ik daar nu niet meer ben, en dat Moses daar nog wel is, terwijl de rest van mijn gezin in Nederland is. Dit is de lastigste stap van mijn hele leven is geweest. De kinderen zien hun vader nu niet, en daar heeft vooral mijn jongste het moeilijk mee. Tegelijk is het voor de kinderen in Ghana goed dat Moses daar is. De kinderen die in ons tehuis wonen en naar onze scholen gaan, voelen als eigen. Ik heb veel contact met ze en zamel hier geld in voor het kindertehuis en onze scholen. Dat is hard nodig, maar ik zou het liefst bij ze zijn om te helpen.”

Hart in Ghana

Terug naar Ghana gaat ze hopelijk ooit. “Want mijn hart ligt daar, in Ghana.” Qua gezondheid zou Mariette het wel weer aankunnen. Alleen: haar kinderen gaan inmiddels al een aantal jaren in Nederland naar school. “Mijn jongste is nu negen. Misschien komt er een moment als zij naar de middelbare school gaat.” Ze is even stil. “Weet je, in Ghana heb ik steeds het gevoel gehad: iedereen heeft wel iets in het leven. Iedereen kan, net zoals ik, worden geboren met een ziekte, of met een andere beperking. Wij zijn bevoorrecht met de goede zorg in Nederland. Als ik hier een darmafsluiting krijg, ben ik zo in een goed ziekenhuis. Maar dat is in Ghana niet vanzelfsprekend. Daardoor overlijden meer mensen. Ik vind: je bent er om elkaar te helpen. Ik wil iets goeds doen voor de wereld en ik doe dat met liefde.”

Foto: Ella Mae Wester, privébezit