Waarom 5 mei niet voor iedereen een vrije dag is (en pas in 2045 weer wél)

Niet automatisch vrij

Veel mensen denken dat je standaard vrij bent op 5 mei. Dat klopt niet. Arbeidspsycholoog Tosca Gort legt uit aan Libelle: “5 mei is in Nederland de nationale Bevrijdingsdag, maar het is geen vaste officiële vrije dag.” Of je vrij bent, hangt af van je cao of contract. Staat daar niets over in? Dan kan je werkgever je gewoon laten werken.

Waarom de één wel vrij is en de ander niet

Zelfs in jaren waarin Bevrijdingsdag extra aandacht krijgt, is dat geen garantie voor een vrije dag. “De overheid laat het aan werkgevers en cao-partijen over om te bepalen of werknemers vrij zijn op 5 mei”, zegt Gort. Daardoor ontstaan er verschillen: sommige mensen zijn vrij, anderen moeten gewoon werken.

Eens in de vijf jaar (soms) vrij

In sommige cao’s is geregeld dat je eens in de vijf jaar vrij bent op 5 mei. Maar ook dat verschilt per sector. Arbeidsrechtexpert Elias Schenk legt uit dat het de komende jaren sowieso tegenzit. “In 2030, 2035 en 2040 valt 5 mei in het weekend. Pas in 2045 valt het weer op een doordeweekse dag”, vertelt hij aan NPO Radio 1.

Discussie over vaste vrije dag

Volgens CNV-voorzitter Piet Fortuin zou het beter zijn als iedereen vrij is. Hij legt uit aan NPO Radio 1: “CNV is altijd voorstander geweest van een officiële vrije dag voor iedereen. Op 5 mei vieren we de vrijheid.” Toch ziet hij het niet snel gebeuren. “Een extra vrije dag kost werkgevers ongeveer 0,4% van de loonruimte, dus ik moet het nog zien.”

Weinig draagvlak

Ook Schenk denkt dat er voorlopig weinig verandert. “Het leeft niet sterk onder Nederlandse werknemers en werkgevers zien het niet als prioriteit. Dus voorlopig geen structureel vrij op 5 mei.” Al ziet hij ook voordelen, zoals minder stress en burn-outs.

Zelf kiezen?

Sommige bedrijven werken met een flexibel systeem voor feestdagen. Volgens Gort kun je dan soms zelf kiezen: “Als je werkgever dit systeem aanbiedt, is het in principe ook mogelijk om 5 mei als vrije dag te kiezen.” Vaak moet je daar wel een andere vrije dag voor inleveren.

Bron: NPO Radio 1, Libelle
Foto: Getty Images

Meer Vriendin? Volg ons op Facebook en Instagram. Je kunt je ook aanmelden voor onze wekelijkse Vriendin nieuwsbrief.