Jolanda heeft chronische insomnia: ‘Door stil te blijven liggen, rust ik tenminste nog een beetje uit’

Even voorstellen

Naam: Jolanda (48)
Thuis: met Peter (48) en moeder van Stan (20)
Werk: managementassistent

Tien jaar geleden

Jolanda: “Het begon zo’n tien jaar geleden, denk ik. Mijn relatie van destijds ging niet lekker, daar link ik het aan. Maar er is in die tien jaar daarna qua slapen weinig veranderd, terwijl ik in de liefde weer gelukkig ben. Mijn grootste probleem is dat ik niet in slaap kan komen. Vaak lig ik tot 3.00, 4.00 uur wakker. De huisarts heeft me in het begin slaappillen gegeven en daarna verwezen naar de KNO-arts. Ik ben in 2019 geopereerd. Ze hebben bot en slijmvlies in mijn neus verwijderd om meer ruimte en dus zuurstof te krijgen. Die operatie heeft niet geholpen. In 2020 ben ik voor mijn slaapproblemen naar een slaapkliniek gegaan. Ik kom niet in een diepe slaap, bleek toen. En daar is niets tegen te doen. Dat bleek wederom uit een onderzoek dat ik in 2024 heb ondergaan.”

Chronisch probleem

“Ik heb chronische insomnia en word altijd voor de wekker uit wakker. Ik ben daardoor altijd héél erg moe. Alles voelt zwaar. Maar hoewel ik dus altijd moe ben, dut ik niet weg als ik even ga liggen. Gebeurde dat maar… Waar anderen na een avond sporten lekker moe zijn en juist goed slapen, zit ik daardoor juist vol adrenaline waardoor ik slapen wel helemaal kan vergeten. Ik werk 32 uur in de week. Ik kom de dag redelijk door, al barst ik nooit van de energie. Als ik thuiskom, kook ik en daarna plof ik het liefst op de bank en zet ik een serie aan – meer zit er niet in. Als ik alleen ben, ga ik om 21.00 uur naar bed en hoop ik drie slaapcycli te krijgen. Samenleven met mij is heel ongezellig. Als Peter bij mij is – we hebben een latrelatie – ga ik vaak mijn grens over door langer op te blijven om het voor hem een beetje leuk te houden.”

Doen alsof

“Als ik ’s nachts wakker word, blijf ik heel rustig en stil liggen. Ik doe net alsof ik toch slaap. Soms ga ik eruit en ga ik iets doen. Opruimen, bijvoorbeeld. Dat is dan echt uit frustratie en daar heb ik uiteindelijk mezelf alleen maar mee. Door stil te blijven liggen, rust ik tenminste nog een klein beetje uit. Ik heb echt alles al geprobeerd. Podcasts luisteren, mindfulness, een verzwaringsdeken, een speciaal masker, een speciaal kussen. Niets werkt. Of Peter gek van mij wordt? Ik word eerder gek van hem. Ik slaap zo licht dat ik van ieder geluid dat hij maakt wakker word.”

Acceptatie
“Als gevolg van mijn slapeloosheid heb ik veel last van hoofdpijn. Ik slik dagelijks pijnstillers. Ik heb een slechte concentratie en kan gesprekken die ik gevoerd heb een dag later compleet kwijt zijn. Ik heb het er met vrijwel niemand over. Als je er niet over praat, is het er ook niet – toch? Toevallig vertelde ik wat mensen over deze fotoshoot en het interview, ze wisten niet wat ze hoorden. Zelf ben ik het aan het accepteren. Dit gaat niet meer over. Ik heb er heel wat tranen om gelaten, maar het is wat het is. Je went er op een bepaalde manier ook aan.”

Foto: Robert Elsing
Visagie: Astrid Timmer